Schoolkenniskring De Pas 08-12-08

In de schoolkenniskring hebben we vanmiddag expliciet aandacht besteed aan het 'samen leren'. Aan de studenten en bouwcoördinatoren is gevraagd of ze voorbeelden kunnen benoemen waarin er sprake is van 'samen leren'. Voorbeelden van situaties waarin zowel de studenten als de leraren van de basisschool samen leren van het onderwijs en het onderwijzen. Voorbeelden die genoemd werden:

Onderbouw:

• De inzet van het oorzaak-gevolgdiagram. Zowel het gebruik van het instrument op zich als de resultante van het gebruik van het instrument.


• Het betrekken van de leerlingen uit de onderbouw binnen bij het onderwerp.


• Het samen denken in de PDSA-stappen


• Het uitvoeren en interpreteren van de enquête

Middenbouw:

• Het samen opstellen van een goede onderzoeksvraag


• Het samen opstellen van een enquête


• Het bespreken van de resultaten


• Het (opnieuw) bewust worden van de ontwikkelingslijn op het gebied van lezen (gebruikmakend van de tussendoelen van de beginnende geletterdheid)

Bovenbouw:

• Het bewustworden van wat belangrijk is bij begrijpend lezen


• Het ervaren dat iedere leerkracht een eigen invulling geeft aan het begrijpend lezen


• Het (opnieuw) bewust leren hanteren van de methode

Studenten noemen naast bovenstaande zaken nog leerervaringen als het 'leren werken in een team', 'het leren omgaan met collega's' en het 'leren vergaderen'.

Opvallende uitkomst van deze sessie is dat het 'samen leren' in alle gevallen rechtstreeks betrekking heeft op leren ten behoeve van de schoolontwikkeling. De direkte relatie naar het leren ten behoeve van de competentieontwikkeling van de student is niet of nauwlijks te herkennen. Sterker nog... er zijn voorbeelden waaruit blijkt dat beide ontwikkelingen gescheiden verlopen:

• K2-studenten in de middenbouw zijn actief betrokken geweest bij het uitvoeren van een actie-onderzoek in de groepen 3-4. Doel was om zicht te krijgen op de kennis van de leraren t.a.v. de leer- en ontwikkelingslijn(en) op het gebied van lezen. De studenten hebben hiervoor een enquête ontwikkeld en zijn in de theorie gedoken om zelf meer zicht te krijgen op de leer- en ontwikkelingslijnen. Kennis over de tussendoelen van de beginnende geletterdheid stond hierbij centraal.
  Deze studenten zijn (voor hun ontwikkeling tot werkplekbekwaam leraar) bezig met de didactische competentie voor het vakgebied Nederlands maar maken daarbij geen gebruik van de verworven kennis over de tussendoelen van de beginnende geletterdheid.
• Een K3-student heeft een wezenlijke bijdrage geleverd aan het ontwikkelingsonderwerp van de onderbouw 'het realiseren van een kwalitatieve verbetering van de leeshoek'. Ze heeft gesprekken gevoerd met leerlingen, meegewerkt aan de uitvoering van een onderzoek onder leerkrachten, etc. Binnen haar afstudeerplan ziet ze (in eerste instantie) geen plaats voor deze uitgevoerde activiteiten.

Samen met de leraren en studenten hebben we bovenstaande voorbeelden geanalyseerd. Hoe kan het dat hier gescheiden leertrajecten spelen... en dat nog wel binnen het project 'Samen leraar worden'. Een eerste analyse, waarbij gebruik gemaakt is van de kwaliteitscriteria die in het eerste jaar zijn opgesteld, laat zien dat met name de volgende criteria een rol spelen, doordat hier in onvoldoende mate aan voldaan wordt:

• Mentoren stemmen af op leerbehoeften van aanstaande leraren
• Mentoren vervullen rol bij verwerven competenties door aanstaande leraren

Om deze criteria sterker aan te zetten zijn de volgende afspraken gemaakt:

1. Tijdens de teambijeenkomst van 20 januari geven de studenten informatie over de wijze waarop zij aan hun competenties werken en daarbij ondersteund worden door De Kempel.
2. Tijdens het bouwoverleg wordt aandacht besteed aan de competentie-ontwikkeling van de studenten. Studenten kunnen zelf vertellen hoe ze aan welke competenties werken. Gezamenlijk kan vervolgens nagedacht worden over de wijze waarop leraren de student hierbij kunnen ondersteunen en/of hoe de bouwontwikkeling aansluit op de ontwikkeling van de student.